Niemiecki zasiłek socjalny Bürgergeld, który wkrótce ma zmienić nazwę na Grundsicherung, ma pomagać ludziom w trudnych sytuacjach życiowych tymczasowo przezwyciężyć problemy. Nowe badanie fundacji Bertelsmann przynosi jednak zaskakujące odkrycia dotyczące rzeczywistego zachowania osób pobierających ten zasiłek. Badanie ujawnia, że ponad połowa ankietowanych beneficjentów aktywnie nie poszukuje miejsc pracy.

Między kwietniem a czerwcem skontaktowano się z około tysiącem osób pobierających zasiłek Bürgergeld w wieku od 25 do 50 lat. Jak informuje Bild.de, 57 procent uczestników ankiety stwierdziło, że w poprzednim miesiącu nie szukało nowego zatrudnienia. Uczestnicy badania najczęściej uzasadniali tę sytuację problemami psychicznymi lub chorobami przewlekłymi oraz brakiem odpowiednich miejsc pracy.

Problemy zdrowotne jako główna przeszkoda

Aż 74 procent, czyli około trzech czwartych respondentów, którzy aktywnie nie poszukiwali miejsc pracy, wskazało na problemy zdrowotne jako główny powód. Ogółem 45 procent wszystkich ankietowanych beneficjentów zasiłku Bürgergeld wymieniło choroby psychiczne lub przewlekłe. Kolejne 49 procent, czyli prawie połowa, uzasadniło swoją bezczynność zbyt małą liczbą odpowiednich miejsc pracy.

Inne powody bezczynności

Czwarta część respondentów, dokładnie 25,5 procenta z tej grupy ankietowanych, stwierdziła, że poszukiwanie pracy nie poprawiłoby ich sytuacji finansowej. Około 22 procent, co stanowi nieco ponad jedną piątą, było według własnych słów związanych opieką nad dziećmi lub krewnymi. Jedenaście procent respondentów wskazało, że utrzymuje się finansowo nad wodą dzięki pracom dorywczym.

Czas poświęcony na poszukiwanie pracy

Również wśród tych, którzy aktywnie poszukują zatrudnienia, większość według badania inwestuje w poszukiwanie wolnych miejsc dość mało czasu. Dwadzieścia godzin lub więcej tygodniowo poświęca na poszukiwanie pracy tylko sześć procent. Około 26 procent inwestuje w poszukiwanie zatrudnienia do dziewięciu godzin tygodniowo.

Według danych fundacji Bertelsmann obecnie w Niemczech pobiera zasiłek Bürgergeld według statystyk 1,8 miliona osób, które są zarejestrowane jako bezrobotne i są więc w zasadzie zdolne do pracy. Badanie koncentrowało się na beneficjentach świadczeń w wieku od 25 do 50 lat, którzy otrzymują Bürgergeld co najmniej od roku i są bezrobotni lub poszukują pracy.

Niedostateczne wsparcie ze strony urzędów pracy

Aż 43 procent ankietowanych stwierdziło, że od urzędu pracy Jobcenter jeszcze nie otrzymało żadnej oferty pracy. Ogółem 38 procent według własnych słów dotychczas nie skorzystało z żadnych środków szkoleniowych. Oferty szkoleń zapewniają urzędy pracy według ankiety przede wszystkim absolwentom szkół podstawowych, rzadziej jednak kobietom, zwłaszcza tym z dziećmi.

Wezwanie do zmiany podejścia

Fundacja oceniła wyniki jako dowód na potrzebę zmienionego podejścia. Ekspert fundacji Tobias Ortmann wyjaśnił, że jeśli choroby przewlekłe lub psychiczne nie dają realnej szansy na integrację na rynku pracy, należy rozważyć przejście z podstawowego zabezpieczenia do bardziej odpowiedniego systemu wsparcia, takiego jak pomoc społeczna lub emerytura dla osób o ograniczonej zdolności do zarobkowania. Jego zdaniem konieczne jest konstruktywne podejście do sytuacji.

Inny ekspert fundacji ds. rynku pracy Roman Wink oświadczył, powołując się na badanie Instytutu Badań Stosowanych Ekonomicznych i instytutu Soko, że urzędy pracy muszą na nowo wyznaczyć priorytety. Dodał, że urzędy pracy potrzebują mniej biurokracji i więcej pośrednictwa, muszą wprowadzić ludzi do odpowiedniej pracy. Całkowita próba 1006 ankietowanych została wybrana przez Instytut Badań Rynku Pracy i Zawodów Federalnej Agencji Pracy. Całe badanie ma szersze tematyczne skupienie i ma dostarczyć wiedzy na temat rzeczywistości życiowej beneficjentów zasiłku Bürgergeld oraz przeszkód w podjęciu zatrudnienia.

Krytyka prezentacji wyników

Paritätischer Gesamtverband skrytykował publiczną prezentację wyników. Badanie rejestruje wyłącznie długoterminowych beneficjentów zasiłku Bürgergeld dłużej niż rok, a nie beneficjentów zasiłku ogółem, co zniekształca obraz. Twierdzenie, że połowa nie szuka pracy, jest mylące. W rzeczywistości 59 procent nieposzukujących miało uzasadnione powody, takie jak choroba lub udział w działaniu. Z pozostałych 41 procent znów 73 procent aktywnie poszukiwało pracy.